Matthew 12

Tepëḳ Raḳ Buk-sewahsën-yi*

(Mk 2:23-28; Lk 6:1-5)

Buk-sewahsën-yi* ti lob Yesu losho yi hur maluh deyoh ya huk wit* ti ayo, lob yi hur maluh derur nos sënë anon mededah in dediiḳahëj. Loḳ alam Parisai* delë lob denër vu Yesu bë, “Ġelë! Honġ hur maluh dekeyëh horek Buk-sewahsën-yi*!” Rëḳ loḳ tepëḳ yah vu sir bë, “Maḳ ham su tevin ġaġek sën Davit diiḳahë wirek lo rë? Diiḳahë lob losho alam sën denesepa yi lo deloḳ ya Anutu yi dub bedegga brët vabuung sën denetunġ netu seriveng benedo ggëp Anutu mala lo. Nos sën alam meris nebë Davit su deyoh vu bë dega rë lo, gaḳ alam-deneḳo-seriveng mu yö denegga, (rëḳ mu dediiḳahëj lom degga lob saga su devonġ paya rë). Log maḳ ham su raḳ ġaġek sën neggëp loḳ horek lo ni rë? Sënë nebë alam-deneḳo-seriveng denevonġ huk loḳ dub ayo loḳ Buk-sewahsën-yi* lob dekeyëh horek ving nebë saga, rëḳ su devonġ paya rë. Rëḳ sa nanër vu ham nabë nġaa sën nedo agi, sën böpata kesuu dub-vabuung-böp. Bë ham jaḳ ġaġek sën neggëp loḳ Anutu-yi-ḳapiya lo ni, og ham su rëḳ bo maggin vu sir rë. Ġaġek sënë nebë: ‘Sa su nehevonġin bë ġaḳo seriveng sën ham nevesi vu sa lo rë, gaḳ sahëġ neving bë ham kwamin paya in alam beham doḳ vu sir.’ Om su devonġ paya rë. In Mehönon Nalu tu Buk-sewahsën-yi* ala.”

Yesu Vonġ Mehö Nema Nipaya Nivesa Raḳ

(Mk 3:1-6; Lk 6:6-11)

Yesu vu nyëġ saga beya meloḳ ya alam Parisai* saga hir dub-supinsën-yi. 10 Lob mehö seḳë belooinsën ti nedo. Lom alam la bë denanër ġaġek jaḳ Yesu, lob deloḳ tepëḳ in yi bë, “Maḳ yoh vu bë hil ġevonġ alam nijraḳsën nijvesa jaḳ doḳ Buk-sewahsën-yi* ma ma?” 11 Loḳ Yesu nër yah vu sir bë, “Bë ham ti yi sipsip perurek timu, lob duḳ söv doḳ Buk-sewahsën-yi*, og maḳ mehö saga su rëḳ najom jaḳ nom vavunë rë? Gaḳ rëḳ najom jaḳ nom! 12 Rëḳ mu mehönon dekesuu sipsip yönon. Om sën hil ayoh vu bë adoḳ vu mehönon doḳ Buk-sewahsën-yi*.” 13 Log nër vu mehö sënë bë, “Ġetelo seḳëm nam!” Lom telo seḳë ya, lob nivesa raḳ nebë vahi. 14 Lob alam Parisai* to deyah dobnë medesupin sir medevengwënġ raḳ aggata bë dengis Yesu menadiiḳ.

Anutu Yi Mehö-huk-yi Yesu

15 Loḳ Yesu raḳ ni, lob vuu nyëġ saga geya. Lob alam nġahiseḳë detamuin yi, lob vonġ alam nijraḳsën pin benijvesa raḳ. 16 Log vo ḳoo vu sir bë su denanër yi ranġah, 17 lob ġaġek sën wirek Anutu nër verup mehö-nenër-ġaġek-ranġahsën Yesaya avi lo anon raḳ. 18 Nebë:

“Sa hur sënë, sehooin yi raḳ,
sahëġ neving yi, gesa halë yi nivesa kesuu alam vahi pin.
Rëḳ sa ġetunġ sa Anon Vabuung jaḳ yi,
lob rëḳ tateḳin sa ġaġek anon degwa vu alam-yu-ngwë.
19 Losho mehönon su rëḳ denanër sir rë, gesu rëḳ genġeeḳ rë,
gesu rëḳ degenġo gegevonġ paanġ gëp telig rë.
20 Ġagwëḳ sën keyëh meneggëp neḳo ahon lo, og sa hur su rëḳ keyëh na veröḳ yi rë.
Log ram yi wik sën ggëp nelëlek teka lo, og sa hur su rëḳ napuv na veröḳ yi rë.
Rëḳ medo gevonġ huk in rot beġaġek niröpsën anon jaḳ bekesuu nġaa nipaya pin.
21 Lob alam-yu-ngwë rëḳ medo debo kwaj in yi nabë rëḳ doḳ vu sir.”

Denër Bë Yesu Vonġ Huk Raḳ Satan Niwëëk

(Mk 3:20-30; Lk 11:14-23)

22 Lob deḳo mehöti yam vu yi. Memö nedo loḳ yi bemala ḳenod los su yoh vu bë bengwënġ rë. Lob Yesu vonġ benivesa raḳ, betum nevengwënġ genelë nyëġ. 23 Lob alam yu böpata saga delëk anon bedenër bë, “Mehö sënëḳ maḳ yiḳ Davit* yi mewis sën lo?” 24 Rëḳ alam Parisai* denġo, lob denër bë, “Netii memö to deneya raḳ memö alaj Belsebul* niwëëk.” 25 Rëḳ Yesu raḳ ayoj ni, lob nër vu sir bë, “Nabë alam dob timu debasuh sir bedengis sir, og dob saga rëḳ nabumeng na. Log nabë nyëġ böp ti ma alam degwa ti debasuh sir na yu luu bedengis sir, og rëḳ nyëġ ma alam degwa ti saga su rëḳ demedo rë. 26 Om nabë Satan getii yi hur memö geto dena, og losho yi hur rëḳ debasuh sir, lom yi nyëġ rëḳ medo niwëëk nabë va? 27 Rëḳ mu nabë Belsebul* neloḳ vu sa yönon besa nehetii memö to deneya, og maḳ re neloḳ vu ham alam besën denetii memö to deneya agi? Om ham alam saga degenġo ham ġaġek sagi medeseggi rë. 28 Gaḳ bë Anutu yi Anon Vabuung loḳ vu sa, besa hetii memö beto deneya, og ham jaḳ ni nabë Anutu yam vu ham ggovek ya in bë geġin ham. 29 Mehöti su yoh vu bë doḳ na Mehö Nipaya los niwëëk saga yi begganġ mebo yi ḳupeḳ pin vër rë. Nabë naduu mehö niwëëk saga govek, og mëm godeḳ yi ḳupeḳ pin sën nedo loḳ yi begganġ ayo lo. 30 Mehöti sën su sa alam yi rë lo, og nesis beġö vu sa. Gemehöti sën su neloḳ vu sa menesupin sipsip ving rë lo, og netii sir meya denepalët loḳ. 31 Om sa nanër vu ham nabë Anutu yoh vu bë dahun mehönon hir nġaa nipaya los ġaġek pelësën pin sën denevonġ lo na. Gaḳ ġaġek pelësën sën denenër raḳ Anon Vabuung lo, og su rëḳ Anutu dahun na rë.

32 Log mehöti bë nanër ġaġek nipaya ti jaḳ Mehönon Nalu, og rëḳ Anutu dahun yi nipaya sënë na. Gaḳ nabë mehöti nanër ġaġek nipaya ti jaḳ Anon Vabuung, og su rëḳ Anutu dahun yi nipaya sënë na rë. Gaḳ rëḳ nama, vu gwëbeng gevu tamusën geving.”

Ḳele Nipaya Nevuuḳ Anon Nipaya

(Lk 6:43-45)

33 “Nabë ham baroh ḳele nivesa, og yö rëḳ ngis anon nivesa. Nabë ham baroh ḳele nipaya, og yö rëḳ ngis anon nipaya. In hil nehalë ḳele anon rëḳ mëm hil naraḳ ni nebë ḳele nivesa ma nipaya. 34 Nyël nalu ham! Ham su yoh vu bë nanër ġaġek nivesa rë, in ham alam nimin paya. Yönon, ham nenër ġaġek verup avimin yoh vu nġaa sën ham kwamin nevo loḳ ayomin lo. 35 Om mehö nivesa neḳo nġaa nivesa vër loḳ nġaa nivesa sën nesupin meneggëp loḳ ayo lo, menenër yam ranġah, log mehö nipaya neḳo nġaa nipaya vër loḳ nġaa nipaya sën nesupin meneggëp loḳ ayo lo, menenër yam ranġah. 36 Om sën sa nanër vu ham nabë ġaġek jeggin jeggin pin sën alam denenër lo, og rëḳ Anutu gevonġ nyëvewen doḳ nah vu sir doḳ buk sën genġo alam pin hir ġaġek lo. 37 In honġ ġaġek rëḳ nanër honġ nabë honġ mehö nim vesa ma rëḳ nanër honġ nabë honġ mehö nim paya.”

Alam La Deketaġ Vu Yesu Bë Degelë Nġaa Böp

(Mk 8:11-12; Lk 11:29-32)

38 Nër saga ggovek lob alam-horek-yi la los alam Parisai* la denër vu yi bë, “Tatovaha, he hevonġin bë gwevonġ nġaa böp ti behe ġalë.”

39 Lom nër yah vu sir bë, “Ham alam sën nedo dob-ë, ham alam nimin paya. Ham nebë avëh baggëb, om sën ham nekwetaġ bë ham gwelë nġaa böp. Rëḳ mu sa su rëḳ ġevonġ nġaa böp vu ham rë. Gaḳ sëḳ ġevonġ nġaa böp nabë sën mehö-nenër-ġaġek-ranġahsën Yona yi nġaa böp lo mu vu ham beggovek. 40 Wirek Yona neggëp loḳ ġël böp ayo yoh vu ranġah löö gebuk löö, lom Mehönon Nalu rëḳ gëp doḳ dob ayo noh vu ranġah löö gebuk löö nabë saga. 41 Log vu Buk-tamusën og Anutu rëḳ seggi mehönon hir ġaġek, lob rëḳ alam Nineve kedi debare medenanër ġaġek jaḳ alam vu buk sënë nabë denevonġ nġaa nipaya. In alam Nineve denġo Yona aye bedeggërin sir yah vu Anutu. Gaḳ Mehö sën nedo agi kesuu Yona, rëḳ ham su wërin ham rë. 42 Log vu Buk-tamusën og Anutu rëḳ seggi mehönon hir ġaġek, lob rëḳ avëh-los-bengö vu dob nyë sën sanġ-neverup lo kedi bare menanër ġaġek jaḳ alam vu buk sënë nabë denevonġ nġaa nipaya. In avëh-los-bengö sënë yam vu dob nyë in bë genġo Solomon* yi ġaġek los kwa böp. Gaḳ Mehö sën nedo agi og kesuu Solomon*, rëḳ ham su nġo aye rë.”

Memö Yom Ggökin

(Lk 11:24-26)

43 “Memö nipaya sën to meya in mehönon ti lo, og to meya medo neyoh nyëġ nivevo benesero nyëġ len ti in bë sewah doḳ, rëḳ su netöḳ raḳ rë. 44 Lom nër bë, ‘Maam saḳ nah mena ġalë begganġ sën sa nado loḳ wirek lo rë!’ Lob yah verup rëḳ nelë bë desekee begganġ sën lo bedevuneḳ vu benedo meris. 45 Lob rengö yi beyah ḳo memö nemadvahi-bevidek-luu sën denevonġ nġaa nipaya rot medenekesuu yi lo, beyom denedo loḳ begganġ sënë. Lob mehö sën nedo paya wirek lo mëm nedo paya ya veröḳ yi rot. Om nġaa nipaya nabë sënë rëḳ natöḳ vu alam nij paya sën denedo gwëbeng agi nabë saga.”

Yesu Ata Lo Ari Lo

(Mk 3:31-35; Lk 8:19-21)

46 Yesu nahën nenër ġaġek nebë sënë vu alam, log ata gari lo yam denare dobnë in bë losho debengwënġ. 47 Lob mehöti nër vu bë, “Ġelë, atam losho arim lo yam denare dobnë in bë ham los bengwënġ.” 48 Lob Yesu nër ġaġek yah vu mehö sënë bë, “Sataġ re? Gesarig re lo?” 49 Lob tato yi hur lo raḳ nema genër bë, “Gwelë! Ataġ lo arig lo sënë. 50 Alam sën denesepa loḳ Amaġ vu yaġek kwa lo, og sir saga mëm detu sarig lo, savëhnög lo, sataġ lo!”

Copyright information for `BZH