Proverbs 1

A umana tinata valavalar dia mamat

A umana tinata valavalar kai
Solomon natu i David, ra king Israel:
Upi da nunure ra kabinana ma ra varvateten,
Upi da matoto ta ra tinata i kabatau,
Upi da vatur vake ra varvateten ta ra mangamangana kabinana,
Ra mangamangana takodo, ra takodo na varkurai, ma ra dovot na mangamangana,
Upi da tul tar ra minatoto ta ra umana tuptup,
A kabinana ma ra ninunuk i minana ta ra barmana:
Ra tena kabinana i valavalongor ma i vatavua kana kabinana,
Ma nina i kapa ra nuknukina na vatur vake ra dovot na varvateten,
Upi na tapala pirana ra tinata valavalar ma ra malalar,
Ra lavur tinata kai ra umana tena kabinana ma kadia tinata na pidik.

A variru tadav ra Luluai ia ra vunapai ra kabinana;
Ma ra umana papaua dia nuk piapiam vue ra kabinana ma ra varvateten.

A tinata na varvargat ma ra tinata na vartigal

Natugu, una valongore ra varvateten kai tamam,
Ma koko una piam vue ra umana vartovo kai tinam;
Tago dia da ra mari na vipuar ta ra ulum,
Ma ra kurkurua ta ra inoam.
10 Natugu, ba ra umana tena varpiam dia lam rap pa u,
Koko una mulaot.
11 Ba dia biti, U dat, dat a vana, dat a kiki uai upi ra vardodoko,
Dat a paraparau vakuku upi diat dia tuptup;
12 Dat a konom pa diat ba dia laun boko da ra ruarua na tulungen,
Ma ba dia ongor boko, da diat dia kuba ta ra tung;
13 Dat a tikan tadav ra lavur ngatngat na tabarikik,
Dat a vangan vabuka ra kuba i dat ma ra vurvur magit da ra pa ia;
14 Boina ba dat a varbete,
Ma dat par na kopono ko kada vuvuvung na mani.
15 Natugu, koko ava varagur ma diat ta ra nga,
Una tigal bat ra kaum ba koko na tur ta kadia pal a nga;
16 Tago ra kau i diat i vutvut upi ra kaina,
Ma dia pampam upi ra vardodoko.
17 A magit vakuku ra ubene,
Ona di pala ia ta ra mata i ra beo;
18 Ma dia kobot upi ra gapu i diat iat,
Dia paraparau upi ra vinirua ba na tadav diat iat.
19 Damana ra mangamangana kadiat dia vakavakaina upi diat a vangala kadia tabarikik,
Nina ba i vole vue ra nilaun kadiat dia vung ia.

A nioro kai ra kabinana

20 A kabinana i manga oro ta ra nga;
I varvarvai ta ra umana tavul;
21 I oraoro ta ra ngala na tavul a bung;
Ta ra mataniolo ta ra pia na pal i vatang kana tinata dari:
22 Avat a umana tuptup, aivia ra bung boko ava mainge ra mangamangana tuptup?
Ma aivia ra bung boko ra umana tena varkulumai diat a gugu ta kadia varkulumai,
Ma ra umana papaua diat a milikuane ra kabinana?
23 Avat a talil ure kaugu varpit;
Ea, ina lolonge tar ra tulungeagu ta vavat,
Ina vaarike tar kaugu tinata ta vavat.
24 Tago iau ga oro, ma ava ga ol ika,
Iau ga tulue vaarike ra limagu, ma pa ta na i ga nuk pa ia;
25 Ma ava ga nuknuk vakuku ka ta kaugu lavur varvateten,
Ma pa ava ga mainge kaugu tinata na varpit,
26 Io, iau bula ina nonganongon ure ra kaina magit ba na tadav avat;
Ina varvaula ba ra magit ava burutue na tadav avat;
27 Ba nam ra magit ava burutue na tadav avat da ra ngala na vuvu na bata,
Ma ra vinirua na tadav avat da ra kalivuvur,
Ba ra kinadik ma ra nginarao na tadav avat,
28 Ta nam ra bung diat a kail tadav iau, ma pa ina torom ta diat;
Diat a ongor upi ra tinikan upi iau, ma pa diat a na tadav iau;
29 Tago dia ga milikuane ra minatoto,
Ma pa dia pilak pa ra variru tadav ra Luluai;
30 Pa dia ga mainge kaugu varvateten,
Dia ga pidimuane ke kaugu varpit par;
31 Kari diat a ian boko ta ra vuai kadia mangamangana iat,
Ma diat a maur boko ma ra lavur nuknuk i diat iat.
32 Tago ba ra umana tuptup dia vana irai diat a virua tana.
Ma ra kini vakuku kai ra umana papaua na vamutue diat;
Ma nina i torom tagu na kiki bulu,
Ma na ngo, ma pa ta bunurut ure ta kaina magit pirana.
33 

Copyright information for `KSD