2Ki 18 | BxrBBL2024 | STEP | Израилиин хаан, Элаагай хүбүүн Һошээгэй гурбадахи жэлээ хан түрэеэ засаглажа байхада, Ахаазай хүбүүн Хэзэкияа Иудын хаан болобо.

‏ 2 Kings 18

(2 Уг 29:1-2; 31:1, 20-21; 4 Хаан 17:5-7)

1 Израилиин хаан, Элаагай хүбүүн Һошээгэй гурбадахи жэлээ хан түрэеэ засаглажа байхада, Ахаазай хүбүүн Хэзэкияа Иудын хаан болобо. 2 Хэзэкияа хорин таба наһатайдаа хаан боложо, Иерусалимда хорин юһэн жэлэй туршада хааншалаа. Тэрэнэй эхэнь Захарияагай басаган Абияа бэлэй. 3 Үбгэ эсэгэ Давидтал адляар тэрэ Эзэндэ таатай хэрэгүүдые эрхилдэг һэн.

4 Тэрэ обоонуудай тахилган болюулба, нангинаар шүтэдэг шулуунуудые буталба, Ашэраагай модон сэргэнүүдые таһар сабшан унагааба, Моисейн бүтээһэн зэд могойе үгы хэбэ. Израильшууд тэрэ үдэр болотор могойн урда үргэлнүүдые шатаадаг, тэрэнээ Нэхуштаан гэжэ нэрэлдэг байгаа. 5 Хэзэкияа Эзэндэ, Израилиин Бурханда найдадаг байба. Тэрэнэй байхадашье, тэрэнэй һүүлээршье, Хэзэкияа шэнги хаан Иудын бүхы хаашуулай дунда үгы байһан юм. 6 Тэрэ Эзэнэй талые түгэс дүүрэн баримталдаг, Тэрээнһээ огто холододоггүй, Моисейгээр дамжуулһан Тэрэнэй зарлигуудые сахидаг байба. 7 Эзэн Хэзэкияатай хамта. Тиимэһээ Хэзэкияа ямаршье юумэ хэбэл, тэрэнь булта бүтэдэг байгаа. Хэзэкияа Ассириин хаанай урдаһаа эсэргүүсэн бодожо, тэрэнэй засаглал дороһоо гараба.

8 Хэзэкияа пилиштүүдые бута сохёод, Гааза хүрэтэр ошожо, тэрэнэй оршон тойронхи газарнуудые, харуулай хэрэм арангануудые, бэхижүүлгэтэй хотонуудые эзэмдэн абаба.

9 Хэзэкияагай дүрбэдэхи жэлээ хан түрэеэ засаглажа байхада, (Израилиин хаан Элаагай хүбүүн Һошээгэй долоодохи жэлээ хан түрэеэ засаглажа байхада) Ассириин хаан Шалманасаар дайгаар Самарида добтолон орожо, тэрэ хотые сэрэгээрээ тойрон бүһэлбэ. 10 Гурбан жэлэй үнгэрхэдэ, Шалманасаар тэрэ хотые эзэмдэн абаба. Хэзэкияагай зургаадахи жэлээ хан түрэеэ засаглажа байхада, (Израилиин хаан, Элаагай хүбүүн Һошээгэй юһэдэхи жэлээ хан түрэеэ засаглажа байхада) Самари һандарба.

11 Ассириин хаан израильшуудые намнан туужа, Гозаан соогуур урдадаг Хабуур голой эрьедэхи Халаада, мүн баһа Мидиин хотонуудта сүлэн нүүлгэбэ. 12 Ушар юуб гэхэдэ, тэдэнэр Эзэнэй, өөрынгөө Бурханай үгые дуулангүй, Эзэнэй тэдээнтэй баталһан үнэн сэхэ байлга тухай хэлсээе сахидаггүй, Эзэнэй барлаг Моисейн дамжуулан хэлэгшэ бүхы зарлигуудые бэелүүлээгүй, тэдээндэ мэдэлээ үгөөгүй юм!

Иерусалимда Сэннахэриибэй заналта

13 Хэзэкияа хаанай арбан дүрбэдэхи жэлээ хан түрэеэ засаглажа байхада, Ассириин хаан Сэннахэрииб дайгаар добтолжо, сэрэгүүдээрээ Иудын бэхижүүлэгдэһэн бүхы хотонуудые тойрон бүһэлөөд, һүүлдэнь эзэмдэн абаба.

14 Иудын хаан Хэзэкияа Лахиишдэ байһан Ассириин хаанда элшэдээ эльгээхэдээ: «Би зэмэтэйб! Намһаа холодо. Намда ямаршье алба татабари тохонош, би бултыень түлэхэб», – гэжэ захиба.

Ассириин хаан Иудын хаан Хэзэкияада гурбан зуун талаант сэбэр мүнгэ, гушан талаант алта түлэхыень уялгалба. 15 Хэзэкияа Эзэнэй һүмын ба хаанай ордоной һангуудта байһан бүхы мүнгэ, 16 Эзэнэй һүмын үүдэнүүдэй бүреэһэн хушалтануудые тотогонуудтайнь хамта (Хэзэкияагай захиралтаар тэдэ бүреэһэн хушалтанууд ба тотогонууд алтаар бүтээгдэһэн байгаа) абажа, Ассириин хаанда үгэбэ.

17 Ассириин хаан Лахиишһээ Иерусалим руу Хэзэкияа хаанда өөрынгөө Тартан ^{▼▼ Тартан – сэрэгүүдэй эгээн ехэ дарга.}, Раб-Сарис ^{▼▼ Раб-Сарис – заһаагаа абхуулһан харуулшадай эгээн ехэ дарга.} ба Ассириин түшэмэл ноён гурбые олон сэрэгтэй хамта эльгээбэ. Тэдэнэр Иерусалимда дүтэлжэ, харгын хажууда бүд будажа сагаан болгодог газарта, хэмэл ехэ сөөрэм руу уһа урадхуулдаг һубагай хажууда тогтоод, 18 хааниие дуудаба. Тэрэнэй урдаһаа ордоной захирагша, Хилкияагай хүбүүн Элиакиим, бэшээшэ Шэбнаа, олондо тунхаг тараагша Асаапай хүбүүн Ёһаа гэгшэд гараба.

19 Ассириин түшэмэл ноён тэдээндэ хандажа:

– Хэзэкияа хаанай бэедээ найдан байһанай шалтагаан юун бэ гэжэ Ассириин агууехэ хаанай мэдэхэеэ һанаһан тухай хэлэбэ: 20 «Ши хооһон үгэ хэлэнэш! Харин дайлалдаанда хүсэн, дүй дүршэл хэрэгтэй! Ши хэндэ найдан, минии урдаһаа эсэргүүсэн бодобош? 21 Египет туһалха гээд найданат. Теэд энэ болбол хухарһан таяг хэрэглэн, түшэһэндэл адли болохол! Хухарһан таяг дууһан хухаржа, альгыетнай шаажа, соо хадхахал. Египедэй хаанда найдаха гээшэ энээндэл адли юм. 22 Али таанад „Эзэн Бурхандаа найданабди“гэжэ намда хэлэхэ гүт? Ямар Бурхандаа найданабта – Хэзэкияа хаанай мүргэлэй газарнуудыень, үргэлэй шэрээнүүдыень һандаргааһан Бурхандаа гү? Хэзэкияа Иудын болон Иерусалимай зондо гансал энэ газарта, Иерусалимда мүргэхэ, нэгэл шэрээ дээр үргэл хэхэ гээд заабарилаа һэн бэзэ».

23 Ши Ассириин хаантай, минии эзэнтэй боосоо хээшье һаа, шүүхэгүйш! Би шамда хоёр мянган мори үгэхэб. Тэдэниие унаха хүнүүдые суглуулжа шадаха юм гүш? 24 Ши минии эзэнэй мэдэлдэ байһан хизаар оронуудай эгээн хүсэгүй тулюур засаглагшадай али нэгэндэ харюу сохилто үгэжэ шадаха юм гүш? Али Египедэй дайшалхы тэргэнүүдтэ, тэрэнэй морин сэрэгтэ найдана гүш?.. 25 Тиигээдшье би Эзэнэй зүбшөөлгүйгөөр энэ газарта дайлаха гэжэ ошохо һэн гүб? Үгы ааб даа. Энэ орон нютагта ошожо, һандарал ушаруулха тухайм Эзэн Өөрөө намда захираал!

26 Тиихэдэнь Хилкияагай хүбүүн Элиакиим, Шэбнаа ба Ёһаа тэрээндэ иигэжэ хэлэбэ:

– Бидэнтэй араам хэлээр хөөрэлдэгты. Бидэ ойлгохобди. Еврей хэлэн дээрэ бү хэлэгты, зон хотын хэрэм хананууд дээрэһээ шагнажа байна.

27 Гэбэшье Ассириин түшэмэл ноён тэдээндэ иигэжэ ганиран бадашаба:

– Минии эзэн гансал танай хаанда болон таанадта эдэ бүгэдые хэлэхыем эльгээгээ гэжэ гү? Үгы! Таанадтай хамта бааһаяа эдижэ, шээһээ уужа байха табисууртай энэ хана дээрэ байгааша бүхы зондо энээниие соносхохыем хаамни эльгээгээ!

28 Тиигээд түшэмэл ноён бодожо, еврей хэлэн дээрэ шанга гэгшээр иигэжэ хэлэбэ:

– Ассириин хаанай, агууехэ хаанай хэлэһэн үгэ шагнагты! 29 Хаан иигэжэ хэлэнэ: «Хэзэкияа таанадые мэхэлхэеэ болиг! Тэрэ таанадые абаржа шадахагүй! 30 Эзэндэ найдагты гэжэ тэрэнэй хэлэхэдэ бү этигэгты. Эзэн таанадые абархагүй, хотонуудыетнай эзэмдэхэ гэһэн зорилгоһоонь манай Ассириин сэрэгые хазагайруулхагүй. 31 Хэзэкияагай хэлэхые бү шагнагты!» Хотоһоо гаража, бэеэ тушаагты гэжэ Ассириин хаан захирна! Таанадай хүн бүхэн өөһэдынгөө уһан жэмэсэй эшын, инжир модоной жэмэсүүдые эдихэт, өөһэдынгөө худагай уһа уухат. 32 Һүүлдэнь би таанадые таанадай орон нютаг мэтэ иимэл орон нютагта, орооһотой ба үзэмэй дараһан архитай орон нютагта, хилээмэтэй ба уһан жэмэстэй орон нютагта, тоһотой ба зүгын балтай орон нютагта абаашахаб. Таанад тэндэ ажаһуухат, үхэхэгүйт! Хэзэкияагай үгэдэнь бү орогты! Эзэн таанадые абарха гэжэ тэрэ таанадые мэхэлнэ! 33 Ондоо арадуудай бурхад өөрынгөө орон нютагые Ассириин хаанай гарһаа абараа юм аал? 34 Хамаат, Арпаадай бурхад мүнөө хаанаб?! Сэпарваһиимэй, Һэнаагай ба Ивваагай бурхад хаанаб?! Хэниинь Самариие минии гарһаа абарһан юм? 35 Эдэ орон нютагуудай бурхад нютагаа хэзээ намһаа абараа юм? Тиигээд мүнөө Эзэн Иерусалимые намһаа яажа абархаб?

36 Арад зон харюусангүй, дуугай байба. Юуб гэхэдэ, харюудань юушье дуугархагүй тухайнь Хэзэкияа хаан тэдээндэ захирһан байгаа бшуу.

37 Ордоной эрхилэгшэ Хилкияагай хүбүүн Элиакиим, бэшээшэ Шэбнаа, тунхаг зарлагша Асаапай хүбүүн Ёһаа уйдхар гашуудалаа мэдүүлжэ, өөһэдынгөө хубсаһа хахар – шуур татаад, Хэзэкияада ерэжэ, Ассириин түшэмэл ноёной хэлэһэн бүхы үгэнүүдые дамжуулба.