‏ Proverbs 22

1Rĩĩtwa rĩega nĩrĩakwĩrirĩrio gũkĩra ũtonga mũnene;
gũtĩĩka nĩ kwega gũkĩra betha kana thahabu.

2Andũ arĩa atongu na arĩa athĩĩni harĩ ũndũ ũmwe ũmanyiitithanĩtie;
Jehova nĩwe Mũmbi wao othe.

3Mũndũ mũbaarĩrĩri onaga ũgwati akehitha,
no arĩa matarĩ ũũgĩ mathiiaga o na mbere nao magatoonya thĩĩna-inĩ.

4Kwĩnyiihia na gwĩtigĩra Jehova
kũrehaga ũtonga, na gĩtĩĩo, na muoyo.

5Njĩra cia andũ arĩa aaganu irĩ mĩigua na mĩtego,
no ũrĩa ũgitagĩra ngoro yake aikaraga kũraya nacio.

6Menyeria mwana njĩra ĩrĩa agĩrĩirwo nĩkũgera,
na ndarĩ hĩndĩ akaamiuma o na aakũra.

7Andũ arĩa atongu nĩ mathaga arĩa athĩĩni,
na ũrĩa ũkombaga nĩ ndungata ya mũmũkoomberi.

8Mũndũ ũrĩa ũhaandaga waganu agethaga thĩĩna,
naruo rũthanju rwa marakara make nĩrũkanangwo.

9Mũndũ mũtaana we mwene nĩakarathimwo,
tondũ nĩagayagĩra arĩa athĩĩni irio ciake.

10Ingata mũnyũrũrania, nayo ngũĩ nĩĩgũkweherera;
inegene na irumi o nacio nĩcigũthira.

11Mũndũ ũrĩa wendaga ngoro theru na akaaragia maũndũ ma ũtugi,
mũthamaki nĩagatuĩka mũrata wake.

12Maitho ma Jehova nĩmamenyagĩrĩra ũmenyo,
no nĩathaahagia ciugo cia ũrĩa ũtarĩ mwĩhokeku.

13Kĩgũũta kiugaga, “Nja kũrĩ na mũrũũthi!”
Kana gĩkoiga atĩrĩ, “Nĩngũũragĩrwo njĩra-inĩ!”

14Kanua ka mũtumia mũtharia nĩ irima iriku,
nake ũrĩa werekeirio mangʼũrĩ ma Jehova agũũaga thĩinĩ wa rĩo.

15Ngoro ya mwana yohanĩtio na ũrimũ,
no rũthanju rwa kũmũherithia nĩrũkaũingata kũraya nake.

16Mũndũ ũrĩa ũhinyagĩrĩria arĩa athĩĩni nĩguo eyongerere ũtonga,
na ũrĩa ũheaga itonga iheo, eerĩ nĩmagathĩĩna.

Mĩario ya arĩa Oogĩ

17Tega matũ, na ũthikĩrĩrie mĩario ya andũ arĩa oogĩ;
nyiita na ngoro yaku maũndũ marĩa ngũrutana,
18tondũ nĩ ũndũ mwega hĩndĩ ĩrĩa ũkũmaiga ngoro-inĩ yaku,
na ũkoragwo namo mothe mĩromo-inĩ yaku.
19Ndaakũmenyithia mo nĩgeetha mwĩhoko waku ũkoragwo harĩ Jehova,
wee nĩwe ngũruta maũndũ macio ũmũthĩ, ĩĩ wee nĩwe ngũruta.
20Githĩ ndikwandĩkĩire thimo mĩrongo ĩtatũ,
thimo cia ũtaarani na ũmenyo,
21ngakũruta ciugo cia ma na cia kwĩhokeka,
nĩgeetha ũkaahota kũhe
ũrĩa ũgũtũmĩte macookio mega?

22Ndũkanatunye arĩa athĩĩni indo ciao tondũ wa ũthĩĩni wao,
na ndũkanahinyĩrĩrie arĩa abatari ciira-inĩ,
23nĩgũkorwo Jehova nĩakamaciirĩrĩra,
na nĩagatunya arĩa mamatunyaga indo ciao.

24Ndũkanagĩe ũrata na mũndũ ũrĩa ũrĩ marakara mahiũ,
ndũkanagĩe thiritũ na mũndũ ũrĩa ũhiũhaga kũrakara,
25tondũ wahota kwĩruta mĩthiĩre yake,
na ũnyiitwo nĩ mũtego.

26Ndũgatuĩke mũndũ wa kũiga kĩndũ gĩa kũrũgamĩrĩra thiirĩ,
kana ũtuĩke wee nĩwe wa kũrũgamagĩrĩra mathiirĩ ma andũ angĩ;
27ũngĩkaaga kĩndũ gĩa kũrĩha nakĩo-rĩ,
ũgaatunywo ũrĩrĩ waku o ũũkomeire.

28Ndũkaneherie ihiga rĩa tene rĩa mũhaka
rĩrĩa rĩahaandirwo nĩ maithe manyu ma tene.

29Nĩwonaga mũndũ mũũgĩ na wĩra wake?
Ũcio agatungata o na mbere ya athamaki;
ndagatungata mbere ya andũ matooĩkaine.