2Ch 9 | TukCyr16 | STEP | Шеба меликеси Сүлейманың ат-овазасыны эшидип, оны кын соваллар билен сынамага Иерусалиме гелди. Шеба меликеси уммасыз байлык, хошбой ыслы затлар, көп мукдарда алтын ве гымматбаха дашлар йүкленен дүелер билен Иерусалиме гелди. Ол Сүлейманың янына гелип, йүрегине дүвен әхли соваллары хакында онуң билен сөхбетлешди.

‏ 2 Chronicles 9

Шеба меликеси Иерусалиме гелйәр

(1 Патышалар 10:1-13)

1 Шеба меликеси Сүлейманың ат-овазасыны эшидип, оны кын соваллар билен сынамага Иерусалиме гелди. Шеба меликеси уммасыз байлык, хошбой ыслы затлар, көп мукдарда алтын ве гымматбаха дашлар йүкленен дүелер билен Иерусалиме гелди. Ол Сүлейманың янына гелип, йүрегине дүвен әхли соваллары хакында онуң билен сөхбетлешди. 2 Сүлейман онуң әхли совалларына җогап берди. Патыша онуң екеҗе совалыны-да җогапсыз галдырмады. 3 – 4 Шеба меликеси Сүлейманың пайхасыны, онуң гуран өйүни, сачагындакы нәз-ныгматлары, эмелдарларының яшаян ерлерини, хызматкәрлериниң хызматыны, онуң сакыларыны, оларың эгин-эшиклерини, Реббиң өйүнде берйән якма гурбанлыкларыны гөренде, онуң бу затлара акылы хайран болды.

5 – 6 Ол патыша шейле дийди: «Юрдумда ишлериң хакда, парасатың хакда эшиден сөзлерим догры экен, йөне мен гелип, өз гөзлерим билен гөрйәнчәм, айдыланлара ынанмадым. Маңа даналыгыңың хатда ярысыны хем айтмандырлар. Сениң пәхим-пайхасың, ровачлыгың мениң эшиденимден хас артык экен. 7 Сениң халкың нәхили багтлы! Хемише хузурыңда болуп, пәхим-пайхасыңы эшидйән эмелдарларың нәхили багтлы! 8 Сенден хошал болуп, Худайың Реббиң патышасы болмагың үчин сени Өз тагтында отурдан Худайың Реббе алкыш болсун! Худай Ысрайылы сөенсоң, оны эбедилик беркарар этмек үчин, адалаты ве хакыкаты берҗай этмегиң үчин сени патыша этди». 9 Онсоң Шеба меликеси Сүлейман патыша ики йүз батман ^{▼▼Ики йүз батман – еврейче йүз йигрими киккар. Бу такм. 4 тонна деңдир.} алтын, көп мукдарда атырлары ве гымматбаха дашлары берди. Сүлейман патыша Шеба меликесиниңки ялы шейле көп мукдарда хошбой ыслы затлар хениз берилмәнди.

10 Хурамың ве Сүлейманың Опырдан алтын гетирен хызматкәрлери мундан башга-да сандал агаҗыны ве гымматбаха дашлары хем гетирдилер. 11 Патыша сандал агаҗындан Реббиң өйүне, патышаның көшгүне басганчаклар, айдымчылар үчин лирадыр арфалар ясады; бейле саз гураллары Яхудада хенизе ченли гөрлүп-эшидилмәнди.

12 Сүлейман патыша Шеба меликесиниң гөвнүниң ислән задыны берди. Сүлейман оңа өзүне гетирен затларындан хас көп затлары берди. Шейдип, Шеба меликеси эмелдарлары билен өз юрдуна доланды.

Сүлейманың байлыгы

(1 Патышалар 10:14-28)

13 – 14 Сүлеймана бир йылда гелйән алтының аграмы бир мүң бир йүз отуз батмандан говракды ^{▼▼Бир мүң бир йүз отуз батман – еврейче алты йүз алтмыш алты киккар. Бу такм. 23 тонна деңдир.}. Бу алыш-бериш эдйән адамлардан, сөвдагәрлериң сөвдасындан гелйән алтындан дашарыды. Әхли арап шалары, юрдуң хәкимлери хем Сүлеймана алтын-күмүш берйәрдилер. 15 Сүлейман патыша дөвме алтындан ики йүз саны улы галкан ясады. Хер бир улы галкана, он еди гадак ^{▼▼Он еди гадак – еврейче алты йүз шекел. Бу такм. 7 кг деңдир.} алтын сарп эдилди. 16 Ол дөвме алтындан үч йүз галкан ясады; хер галкана секиз ярым гадак ^{▼▼Секиз ярым гадак – еврейче үч йүз шекел. Бу такм. 3,3 кг деңдир.} алтын сарп эдилди. Патыша булары «Ливан җеңңели» атлы көшгүнде гойды. 17 Патыша тагтыны пилиң сүңки билен хашамлап, сап алтына гаплады. 18 Тагтың алты басганчагы ве алтындан аяк күрсүси оңа беркидиленди. Тагтың ики тарапында хем тирсекликлер, тирсекликлериң гапдалында-да ики ёлбарс дурды. 19 Алты басганчагың хер тарапында бир ёлбарс, җеми он ики ёлбарс дурды. Бейле зат энтек асла хич бир юртда ясалманды. 20 Сүлейманың гап-гачларының барысы алтынданды. Онуң «Ливан җеңңели» атлы көшгүниң әхли гап-гачлары-да сап алтынданды. Күмүш Сүлейманың дөврүнде хич затча гөрүлмейәрди. 21 Чүнки Сүлейманың Хурамың адамлары билен бирликде Таршыша гатнаян гәмилери барды. Деңиз гәмилери үч йылда бир гезек гелип, алтын, күмүш, пил сүңкүни, маймынлары ве тавуслары гетирердилер.

22 Шейдип, Сүлейман патыша байлыкда, пәхим-пайхасда ер йүзүндәки әхли патышалардан өңе гечди. 23 Худайың Сүлейманың йүрегине салан пайхасыны эшитмек үчин әхли миллетлериң патышалары онуң дидарына зарды. 24 Сүлейманың янына гелен хер кес йылың йылына күмүшдир алтын энҗамлардан, эгин-эшиклерден, яраглардан, хошбой ыслы затлардан, атлардыр гатырлардан ыбарат болан совгатларыны гетирйәрди.

25 Сүлейманың атлар билен сөвеш арабалары үчин дөрт мүң атханасы барды, он ики мүң арабалы эсгерлери барды. Сүлейман оларың бирнәчесини өз янында – Иерусалимде, галанларыны болса сөвеш арабаларының сакланян галаларында ерлешдирди. 26 Сүлейман Евфрат дерясындан пилиштлилериң юрдуна ве Мүсүр серхедине ченли аралыкда болан әхли патышаларың үстүнден хөкүм сүрди. 27 Сүлейман Иерусалимде күмши дашлар билен дең этди, кедр агаҗыны болса гүнбатар байырлыкда гөгерйән ябаны инҗир агаҗы кимин көпелтди. 28 Сүлейманың атлары Мүсүрден, бейлеки әхли юртлардан гетирилди.

Сүлейманың өлүми

(1 Патышалар 11:41-43)

29 Сүлейманың галан әхли ишлери – овалкы ве соңкы эден ишлери Натан пыгамбериң тарых китабында, шилолы Ахыяның пыгамберлигинде ве Ыдо гөргүриң Небадың оглы Яробгам барадакы гөрнүшлеринде языландыр. 30 Сүлейман Иерусалимде бүтин Ысрайыла кырк йыл патышалык этди. 31 Сүлейман ата-бабаларына говушды. Ол какасы Давудың галасында җайланды. Оглы Рехабгам онуң ерине патыша болды.