‏ Proverbs 14

1Акылдар зенан өйүни гуряр,
акмак аял болса өйүни өз эли билен юмуряр.

2Догрулыкда йөрейән Ребден горкяндыр,
Ёлдан чыкян болса, Оны йигренйәндир.

3Текепбириң сөзи – өзүне гамчы,
дананың додагы болса өзүни гораяндыр.

4Өкүзлер ёк вагты ахыр арасса,
хасылың болчулыгы болса өкүзиң гүйҗи билендир.

5Садык шаят ялан сөзлемез,
галп шаят хер деминде ялан ягдыряндыр.

6Масгаралайҗы даналык агтарса-да, оны тапян дәлдир,
дүшүнҗели адама болса билим аңсатдыр.

7Акмагың янындан чекил,
чүнки онуң агзындан билим алмарсың.

8Пайхаслы адамың даналыгы өз ёлуна дүшүнмеги үчиндир,
акылсызың акмаклыгы болса алдавчылыкдыр.

9Акмаклар гүнә гүлйәндирлер,
йөне хошаллык догручылларың арасындадыр.

10Йүрек өз дердини өзи билйәндир,
шатланса-да кесеки гошулян дәлдир.

11Эрбетлериң өйи вейрана дөнйәр,
догручылларың чадыры паҗарлап өсйәр.

12Ёл бардыр, адама догры ялы гөрүнйәр,
йөне онуң соңы өлүме баряр.

13Кәте гүлки ичинде-де йүрегиң гамгын,
шатлыгың соңунда-да гам бардыр.

14Выждансыз өз ёлларындан,
ягшы адам өз эденинден канагатланар.

15Надан хер сөзе ынаняндыр,
пайхаслы адам болса өз әдимини ойлаяндыр.

16Акыллы адам яманлыкдан горкуп гача дуряндыр,
акмак болса хетденаша батырсырап, соңуны саймаз.

17Гахарҗаң адам акмаклык эдйәндир,
мекир адам хем йигренилйәндир.

18Наданлар акмаклыгы мирас аляр,
пайхаслылар болса билим тәҗини геййәр.

19Яманлар ягшыларың өңүнде,
эрбетлер догручылың гапысында баш эгйәндир.

20Гарыбы өз якынлары-да йигренйәндир,
байы болса сөййән көпдүр.

21Өз якыныны йигренйәнлер гүнә эдйәндир,
гарыба рехим эдйән болса багтлыдыр.

22Яманлыгы ниет эдйәнлер ялңышмаярлармы?
Ягшылыгы пикир эдйәнлер садык сөйги газанмаярлармы?

23Хер бир зәхметден хайыр гелер,
бош геп диңе мәтәчлик гетирер.

24Даналыгың байлыгы хормат тәҗидир,
акмакларың безеги оларың акмаклыгыдыр.

25Чын шаят адамы халас эдйәндир,
яланчы шаят болса дөнүклик эдйәндир.

26Ребден горкяна гүйчли гораг бардыр,
онуң чагаларына-да пена болар.

27Ынсаны өлүм дузагындан совар ялы,
Ребден горкмак яшайыш чешмесидир.

28Патышаның шөхраты халкың көплүгиндедир,
халкың ёк болмагы хөкүмдарың хеләкчилигидир.

29Гиң гөвүнли адамың дүшүнҗеси көпдүр,
даргурсак болса акмаклыгы бейгелдйәндир.

30Асуда пайхас бедене яшайыш берйәр,
гөриплик болса сүеклери чүйредйәр.

31Эҗизи эзйән оны Яраданы ынҗадяндыр,
мәтәҗе мерхемет эдйән Яраданы хорматлаяндыр.

32Эрбет өз яманлыгындан йыкыляр,
догручыла болса өлүмде хем пена гарашяр.

33Даналык дүшүнҗели йүрекде яшаяр,
хатда акмаклар арасында-да билдирйәр.

34Догрулык миллети бейгелдйән болса,
гүнә халклара утанчдыр.

Пайхаслы иш эдйән хызматкәр патышаның мерхеметини газаняр,
масгара иш эдйән болса Онуң газабына дучар боляр.
35